Shqipëria ka dhjetëra varietete autoktone ulliri, të përzgjedhura nga fermerët gjatë shekujve për zonat e tyre. Varieteti përcakton aromën, hidhësinë dhe sasinë e vajit që del nga një kilogram frut, dhe kjo ndryshon shijen në pjatën tuaj.
Kalinjot
Varieteti më i përhapur për vaj në Shqipëri, i lidhur historikisht me zonat e Vlorës dhe të jugut. Fruti është i vogël dhe i pasur me vaj, çka i jep rendiment të mirë. Vaji del me aromë të theksuar, hidhësi të ndjeshme dhe qëndrueshmëri të lartë ndaj oksidimit falë polifenolëve.
Kokërrmadhi i Beratit
Sipas emrit, ka frut të madh. Përdoret për tavolinë dhe për vaj. Vaji del më i butë, me aromë më të lehtë dhe hidhësi më të vogël. Kush nuk e pëlqen pickimin në fyt, zakonisht preferon vajra me përqindje më të lartë nga varietete si kjo.
Bardhi i Tiranës dhe Ulliri i Himarës
Bardhi njihet për përshtatje ndaj kushteve të tokës, ndërsa ullinjtë pranë bregdetit të Himarës jepin vaj me karakter të veçantë të ndikuar nga ajri i detit dhe toka gëlqerore.
Pse blendi ka kuptim
Prodhuesit rrallë punojnë me një varietet të vetëm. Përzierja e kontrolluar mes varieteteve balancon aromën me butësinë dhe jep një produkt të stabil nga një vit në tjetrin. Vaji Shkrela prodhohet nga varietete autoktone të zonës së Myzeqesë dhe kodrinave të Ardenicës, të kultivuara në mënyrë tradicionale.
Për ndikimin e zonës mbi shijen, lexoni artikullin për vajin e jugut.
Si e ndikon koha e vjeljes
Edhe një varietet i vetëm jep vaj të ndryshëm sipas kohës së vjeljes. Fruti jeshil jep më pak vaj, por më aromatik dhe me më shumë polifenolë. Fruti i pjekur jep më shumë vaj, më të butë dhe më të paqëndrueshëm në kohë. Kalendarin e gjeni te artikulli për sezonin.
Pyetje të shpeshta
Cili është varieteti kryesor i ullirit në Shqipëri?
Kalinjoti mban peshën më të madhe të prodhimit të vajit, ndërsa kokërrmadhi i Beratit njihet për ullinj tavoline dhe vaj të butë.
Nga cilat varietete prodhohet vaji Shkrela?
Nga varietete autoktone të Myzeqesë dhe kodrinave të Ardenicës, të kultivuara tradicionalisht.
A ka varieteti më shumë rëndësi se përpunimi?
Të dyja kanë peshë. Varieteti përcakton potencialin, përpunimi vendos sa nga ai potencial mbërrin në shishe.
Provojeni diferencën te vaji ynë ekstra i virgjër ose na kontaktoni.